عمان و چین: گامی تازه در مسیر دلارزدایی

💵
💱 توافق پولی ۴.۵ میلیارد دلاری
بانک مرکزی چین روز ۳ نوامبر اعلام کرد با بانک مرکزی عمان یک قرارداد سوآپ ارزی دوجانبه به ارزش حدود ۴.۴۷ میلیارد دلار (۳۰ میلیارد یوان یا ۱.۵ میلیارد ریال عمانی) امضا کرده است. این توافق برای پنج سال اعتبار دارد.
🔄 سوآپ ارزی چیست؟
سوآپ ارزی توافقی مالی میان دو طرف است برای مبادلهٔ مبلغی به یک ارز با مبلغی معادل به ارزی دیگر، با تعهد به بازگرداندن آن در تاریخی معین و با نرخی از پیش تعیین‌شده. برای عمان و چین — دو شریک تجاری بزرگ به‌ویژه در انرژی و نفت — این توافق یعنی شرکت‌های دو کشور می‌توانند در آینده معاملات را مستقیم با یوان و ریال عمانی تسویه کنند، نه از مسیر دلار آمریکا.
🌐 شبکهٔ جهانی سوآپ چین
چین از سال ۲۰۰۹ این راهبرد را آغاز کرده و تاکنون با بیش از ۴۰ کشور و منطقه قرارداد سوآپ دوجانبه امضا کرده است. ارزش کل قراردادهای فعال سوآپ چین بالغ بر ۴.۱ تا ۴.۶ تریلیون یوان (حدود ۶۰۰ میلیارد دلار) است — یکی از بزرگ‌ترین شبکه‌های سوآپ ارزی جهان.
🏦 پول دیجیتال و پرداخت فرامرزی
دو بانک مرکزی علاوه بر سوآپ ارزی، یک یادداشت تفاهم برای تقویت همکاری در پرداخت‌های دیجیتال و پول دیجیتال بانک مرکزی امضا کردند. بانک مرکزی چین اعلام کرد این دو توافق همکاری پولی و مالی پکن و مسقط را عمیق‌تر می‌کند، پرداخت‌های دیجیتال فرامرزی را ساده‌تر می‌سازد و به ثبات بازارهای مالی کمک می‌کند.
🛢️ دلارزدایی در خلیج فارس
عمان به جمع عربستان و امارات می‌پیوندد که پیش‌تر قراردادهای مشابهی با چین امضا کرده‌اند.
🕊️ پیام ژئوپلیتیک
در جریان این سفر، شی جین‌پین هشدار داد که غرب آسیا نباید به میدان رقابت قدرت‌های بزرگ بدل شود و بر آمادگی پکن برای پایان دادن به جنگ آمریکا علیه ایران تأکید کرد.




پیروزی دموکرات‌ها در کنگره؛ آیا ترامپ در جنگ با ایران دست‌بسته خواهد شد؟

⚔️
🗳️ معنای نتیجه انتخابات
در انتخابات میان‌دوره‌ای، دموکرات‌ها موفق شدند اکثریت هر دو مجلس کنگره، یعنی مجلس نمایندگان و سنا را به دست آورند. این نتیجه یک ضربه سیاسی مهم به ترامپ و حزب جمهوری‌خواه محسوب می‌شود. جنگ با ایران، افزایش هزینه‌های زندگی و نگرانی‌های اقتصادی از جمله موضوعاتی بودند که در شکست جمهوری‌خواهان نقش داشتند.
🏛️ چرا این مهم است؟
در نظام سیاسی آمریکا، قدرت میان رئیس‌جمهور و کنگره تقسیم شده است. رئیس‌جمهور فرمانده کل نیروهای مسلح است، اما اختیار اعلام رسمی جنگ و تصویب بودجه نظامی در دست کنگره قرار دارد.
اکنون ترامپ با وضعیتی روبه‌رو است که دموکرات‌ها می‌توانند با استفاده از اکثریت خود، طرح‌های مربوط به محدود کردن عملیات نظامی آمریکا علیه ایران را مطرح کنند. همچنین می‌توانند بودجه عملیات نظامی را به چالش بکشند، و از تصویب مجوزهای جدید برای جنگ جلوگیری کنند.
البته این به معنای پایان فوری جنگ نیست. ترامپ همچنان به عنوان فرمانده کل ارتش اختیار قابل توجهی برای انجام عملیات نظامی دارد و در برخی شرایط می‌تواند بدون مجوز قبلی کنگره اقدام کند.
طبق قانون اختیارات جنگی سال ۱۹۷۳، رئیس‌جمهور در شرایط مشمول این قانون باید کنگره را ظرف ۴۸ ساعت مطلع کند. ادامه عملیات نظامی نیز اصولاً پس از ۶۰ روز به مجوز کنگره نیاز دارد و ۳۰ روز دیگر برای خروج نیروها پیش‌بینی شده است.
🔎 نتیجه
این پیروزی به معنای آن است که دموکرات‌ها از ژانویه ۲۰۲۷ ابزارهای قانونی و سیاسی قدرتمندی برای نظارت، فشار و محدود کردن سیاست‌های جنگی ترامپ خواهند داشت.
این به معنای این نیست که دموکراتها واقعا اینکار را خواهند کرد. نتیجه بستگی دارد به تقابل لایه های بورژوازی در امریکا با هم و فشار توده های مردم از پایین.
ولی این خطر است که ترامپ تا قبل از ژانویه با همکاری صهیونیستها حمله گسترده دیگری به ایران انجام دهد.




نفوذ نئونازی‌ها در ارتش اوکراین؛ افشای زندان مخفی تحت کنترل آزوف

🚨
🔴 زندان مخفی در حومه کی‌یف: در روستای پتروپاولیفسکا بورشچاهیفکا، در حومه غربی کی‌یف، یک بازداشتگاه مخفی منتسب به نیروهای آزوف، وابسته به گارد ملی اوکراین، افشا شده است. گزارش‌ها حاکی است حدود ۴۰ مرد، از جمله سربازان اجباری و متهمان به فرار از خدمت، در این محل نگهداری می‌شدند و برخی مورد ضرب‌وشتم و شکنجه قرار گرفته بودند.
⚔️ خشونت علیه معترضان: پس از انتشار خبر، گروهی از مردم برای آزادی بازداشت‌شدگان تجمع کردند. نیروهای نقاب‌دار با باتوم و گاز اشک‌آور به آنان حمله کردند. حتی یک نوجوان ۱۴ ساله که از دیوار محوطه بالا رفته بود، با بیل مورد ضرب‌وشتم قرار گرفت و به داخل ساختمان کشیده شد.
🔥 اعتراف تکان‌دهنده مقام اوکراینی: کیریلو بودانوف، رئیس دفتر ریاست‌جمهوری و رئیس پیشین سازمان اطلاعات نظامی اوکراین، در پاسخ به پرسشی درباره وجود چنین بازداشتگاه‌هایی گفت: «چون از این ساختمان‌ها زیاد وجود دارد.» این اظهارنظر نشان می‌دهد ماجرا ممکن است محدود به یک مورد نباشد.
🪖 نفوذ جریان‌های نئونازی در ساختار نظامی: هنگ آزوف که ریشه در جریان‌های راست افراطی و نئونازی دارد، اکنون در ساختار گارد ملی ادغام شده است. شاخه‌ها و یگان‌های مرتبط با آن نیز در ارتش فعالیت می‌کنند. گزارش همچنین به پرونده تیپ سوم تهاجمی آزوف اشاره می‌کند که نیروهای آن در ترنوپیل متهم شده بودند جوانان را ربوده و برای آزادی‌شان اخاذی کرده‌اند.
⚠️ سرکوب به‌جای پاسخگویی: بودانوف وعده تحقیق داد، اما نشانه‌ها حاکی از آن است که تمرکز مقام‌ها بیشتر بر معترضان قرار گرفته تا مسئولان بازداشتگاه. حتی امدادگری که درباره بدرفتاری‌ها شهادت داده، در وب‌سایت جنجالی «میروتورتس» به‌عنوان «تحریک‌کننده حرفه‌ای» معرفی شده است.
📌 مسئله اصلی: این پرونده بار دیگر پرسش جدی درباره نفوذ گروه‌های راست افراطی با پیشینه ایدئولوژیک نئونازی ، مصونیت نیروهای مسلح و نظارت بر ساختار نظامی اوکراین مطرح می‌کند




حملهٔ سایبری به سامانه‌های هشدار اضطراری اوکراین و روسیه

⚡️
🚨 هشدارهای جعلی
شهروندان اوکراین و روسیه پیام‌های جعلی روی اپلیکیشن‌های هشدار اضطراری خود دریافت کردند که از حملات قریب‌الوقوع با تشعشعات و سلاح‌های شیمیایی خبر می‌داد.
📡 هک سامانهٔ هشدار اوکراین
نیروی هوایی اوکراین یکشنبه‌شب گزارش داد سامانهٔ هشدار زودهنگام آن هک شده و در پی آن، آژیرهای حملهٔ هوایی به صدا درآمد و شهروندان هشدارهایی درباره تهدیدات هسته‌ای، شیمیایی و درگیری خیابانی دریافت کردند.
ساعاتی بعد، وزارت وضعیت اضطراری روسیه اعلام کرد شهروندان روسی نیز پس از یک حمله، هشدارهای جعلی دریافت کردند. دمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، دوشنبه گفت: «وب‌سایت ریاست‌جمهوری روسیه روزانه بارها هدف حملات سایبری قرار می‌گیرد. سایر نهادهای دولتی هم همین‌طور.»
❓ چه کسی پشت ماجراست؟
مشخص نیست چه کسی پشت این نفوذهاست و آیا هشدارهای جعلی بخشی از یک عملیات واحد بوده‌اند یا نه. اوکراین مدعی شد روسیه پشت آن است. یک کانال تلگرامی روسی گفت حمله به اوکراین را گروه هکری «هیت‌کور» انجام داده و گروه هکری جداگانه‌ای به نام «DC8044» مسئولیت حمله به روسیه را بر عهده گرفته است. مسکو پیش‌تر نیز DC8044 را مسئول عملیات سایبری علیه خود دانسته بود.
⚠️ درس هاوایی
در سال ۲۰۱۸، آمریکایی‌های ساکن هاوایی هشدار جعلی درباره حملهٔ هسته‌ای قریب‌الوقوع دریافت کردند: «تهدید موشک بالستیک در راه است. فوراً پناه بگیرید. این یک تمرین نیست.» ۳۸ دقیقه طول کشید تا دولت آمریکا رسماً آن را پس بگیرد.
📌 نکته
اوکراین و متحدان غربی‌اش معمولاً روسیه را به «جنگ اطلاعاتی» و «عملیات روانی» متهم می‌کنند، اما این بار هر دو کشور هدف یک حملهٔ سایبری مشابه قرار گرفتند و مشخص نیست چه کسی پشت آن است. در غیاب شواهد، اتهام‌زنی یک‌سویه می‌تواند به سرعت به سوءاستفادهٔ سیاسی بدل شود.




صابری، صنعتگر و عضو هیئت نمایندگان اتاق بازرگانی: بخش خصوصی دنبال ارز و انرژی ارزان نباشد؛ صنعت ایران باید از بقا به توسعه برسد

🏭
🎤 نااطمینانی اقتصاد
مهرداد صابری، در همایش «اقتصاد ایران » گفت نااطمینانی در ایران به بالاترین سطح خود رسیده است.
🛢️ اقتصاد نفتی چگونه تولید را عقب راند
صابری مشکل را در اقتصاد سیاسی نفت از ۱۹۰۸ می‌بیند: «هرجا رانت توزیع شده، صف نیز شکل گرفته است؛ از صف نان و بنزین تا ارز و یارانه.» در این ساختار، نقش دولت به توزیع رانت تقلیل یافته و بخش خصوصی به‌جای افزایش بهره‌وری، برای سهم بیشتری از منابع ارزان رقابت کرده است.
⚡ مصرف منابع
او می‌گوید ایران، کشوری در میان بزرگ‌ترین تولیدکنندگان برق و گاز جهان، اما با کمبود انرژی — چون مسئله الگوی نادرست مصرف است، نه فقط تولید. او از استقرار صنایع آب‌بر، مثل کارخانه‌های فولاد در یزد و مناطق خشک انتقاد کرد.
مسئلهٔ روز صنعت ایران همچنان ثبت سفارش، تخصیص ارز و مقررات اداری است و گفت‌وگوی توسعه‌ای در حاشیه مانده. سفارش او: بخش خصوصی باید وابستگی به ارز دولتی را کنار بگذارد و به سمت تولید با ارزش افزوده بالاتر برود .
💱 منطق سرمایه
این دیدگاه، منطق سرمایه را نادیده می‌گیرد. سرمایه به جایی می‌رود که سود بیشتر و کم‌هزینه‌تری فراهم کند. چرا سرمایه‌دار بخش خصوصی باید رانت ارز را رها کند و به سراغ تولید صنعتی برود که ریسک زیاد دارد؟ صابری ریشهٔ مشکلات را در دخالت دولت می‌بیند، اما درک نمی‌کند که دولت در ایران در دست بورژوازی انگلی است. تا این ساختار قدرت تغییر نکند، صنعت تولیدی — که در همهٔ اقتصادهای پیشرفتهٔ جهان، بدون استثنا، تنها با حمایت همه‌جانبهٔ دولت رشد کرده است — در ایران امکان رشد نخواهد داشت. صابری نمی‌پرسد که چرا بورژوازی صنعتی در بخش خصوصی باید از رانتی که دولت خودش توزیع می‌کند دست بکشد، وقتی رقیبش — بورژوازی انگلی نزدیک به قدرت — همچنان از آن بهره می‌برد.




صالحی، عضو هیئت نمایندگان اتاق بازرگانی: توافق هم اقتصاد ایران را نجات نمی‌دهد؛ مشکل، ساختار است

📉
🎯 دو نگاه افراطی
حمیدرضا صالحی، عضو هیئت نمایندگان اتاق بازرگانی تهران و ایران، می‌گوید نه می‌توان انتظار داشت یک توافق خارجی همهٔ مشکلات را حل کند، نه می‌توان با بدبینی مطلق هر امکانی را منتفی دانست. از نگاه او، مسئلهٔ اصلی اقتصاد ایران فقط «توافق یا عدم توافق» نیست؛ پیش‌بینی‌پذیری است.
🏭 مشکل، ساختار است نه توافق
صالحی صریح می‌گوید حتی در سناریوی خوش‌بینانه و در صورت دستیابی به توافق، مشکلات ساختاری به‌طور خودکار برطرف نمی‌شوند: ناترازی انرژی، کسری بودجه، تورم، ضعف سرمایه‌گذاری، مشکلات نظام بانکی و پایین بودن بهره‌وری. این فهرست، خودِ تشخیص بیماری است: اقتصادی که تولید در آن صرفه ندارد و به واردات و رانت متکی است.
🏦 فساد و رانت، در قلب معادله
«چانه‌زنی‌های سیاسی» و «توزیع منابع بدون ارزیابی عملکرد» — همان چیزی که در گزارش‌های رسمی دربارهٔ تسهیلات اشتغال‌زایی هم دیده شد — نشان می‌دهد بخش بزرگی از منابع، نه بر پایهٔ بهره‌وری، بلکه بر پایهٔ نفوذ و رابطه توزیع می‌شود. در چنین فضایی، بنگاه‌ها به‌جای سرمایه‌گذاری در تولید، به حفظ نقدینگی و مدیریت بقا روی می‌آورند.
🛠️ توافق، فرصت است نه راه‌حل
به گفتهٔ صالحی، توافق خارجی می‌تواند فرصت‌هایی ایجاد کند، اما بهره‌برداری از آن‌ها به کیفیت حکمرانی اقتصادی بستگی دارد — به اینکه دولت سیاست‌های اصلاح ساختاری را در پیش بگیرد یا نه. بدون این اصلاحات، حتی یک توافق سیاسی هم ممکن است اثر عمیقی بر فعالیت بنگاه‌ها نگذارد.
✍️ جمع‌بندی
اقتصاد ایران با یک توافق زنده نمی‌شود و با نبود آن نمی‌میرد؛ آنچه آن را زمین‌گیر کرده، ساختاری است که تولید را نابود و رانت و واسطه‌گری را جایگزین آن کرده است. تا این ساختار اصلاح نشود، هر توافقی فقط مسکن است، نه درمان. تا بورژوازی انگلی با روبنای مذهبی آن سر کار است، امید به هیچ تغییر عمیقی نیست.




اوکراین: خشونت در پادگان نظامی، علیه سربازگیری

🔥 درگیری در پادگان
شب دوشنبه، حدود ۱۰۰ نفر در برابر یک پایگاه گارد ملی در حومهٔ کیف گرد آمدند؛ جایی که حدود ۲۰ سرباز تازه‌فراخوانده و سربازان بازگردانده‌شده از مرخصی غیرمجاز نگهداری می‌شدند. تجمع پس از انتشار گزارش‌هایی در شبکه‌های اجتماعی دربارهٔ شکنجه و خشونت علیه سربازان شکل گرفت.
🚔 حمله به نیروهای انتظامی
به گفتهٔ مقامات، برخی از حاضران به نظامیان و پلیسی که به محل رسیده بودند حمله کردند. فرماندهٔ گارد ملی و رئیس دفتر ریاست‌جمهوری، کی‌ریلو بودانوف، به محل رفتند. ویدئوهای منتشرشده جمعیتی را نشان می‌دهد که با شعار «شرم!» ساختمان را محاصره کرده و اتوبوس گارد ملی را سنگ‌باران کرده‌اند.
🔍 اتهام صحنه‌سازی
معاون سرویس امنیت داخلی اوکراین گفت این حادثه برای آزادکردن یکی از سربازان و برانگیختن خشم عمومی «صحنه‌سازی» شده است. تحقیقات دربارهٔ «شورش گسترده» و ممانعت از کار نظامیان آغاز شده. وزیر کشور اتهام شکنجه را «جعلی» خواند. بودانوف گفت عامل اصلی — زنی با لباس امدادگر — بازداشت شده است.
⚠️ تنش در جامعه
بودانوف اعتراف کرد: «از یک سو عوامل تحریک‌کننده هستند، از سوی دیگر تنشی در جامعه وجود دارد.» او جزئیاتی نداد، اما این جمله نشان می‌دهد مقامات نمی‌توانند حادثه را صرفاً به «خرابکاری» فروبکاهند.
📋 بحران فراخوان
این حادثه نشان می‌دهد فراخوان نظامی همچنان نقطهٔ اصطکاک است. گزارش‌های سوءاستفاده و فساد در فراخوان، از سوی رسانه‌های بزرگ گزارش نمی شود؛ مراکز فراخوان نیز هدف حمله قرار گرفته‌اند.
❓ پرسش بی‌پاسخ
رشتیلووا کمیسر زلنسکی برای حمایت از حقوق پرسنل نظامی گفت قربانیان حادثه شامل کهنه‌سربازان و اسیران جنگی سابق بودند. اونوشت: «این پرسش باز است که آیا می‌توانیم اعتماد میان ارتش و جامعه را — که دیروز بار دیگر آسیب دید — بازسازی کنیم.»




اروپا در آستانهٔ فروپاشی اقتصادی و سیاسی

📉
🌱 فرانسه: اعتراض یا سناریو؟
گرانی، تورم و افت سطح زندگی سال‌هاست ادامه دارد، اما ناگهانی‌بودن موج اعتراضات پرسش‌برانگیز است. حضور آشوبگرانِ به‌ظاهر آماده، مهماتِ مشکوکانه جاسازی‌شده و محدودیت سریع اجتماعات عمومی نشان می‌دهد که شاید عناصری در ساختار عمیق دولت فرانسه به بی‌نظمی دامن می‌زنند.
🗳️ انتخابی میان دو امپریالیسم
مثل همیشه هر وقت که دولتهای سرمایه داری در بحران شد هستند، راه را برای فاشیسم باز می کنند. اما هر دو جبهه در قبال اسرائیل و سیاست‌هایش در خاورمیانه موضعی همسو دارند. نتیجه، انتخاب میان پروژه‌های امپریالیستی رقیب است، نه نوسازی واقعی اقتصادی. نه AfD آلمان، نه اجتماع ملی فرانسه و نه جریان‌های مخالف بریتانیا، برنامه‌ای برای بازسازی صنعت، پاسخگویی دموکراتیک، آزادی مطبوعات و سرمایه‌گذاری در آموزش، بهداشت و ظرفیت تولید ارائه نمی‌دهند.
🇺🇸 انقلاب نیمه‌کاراقتصادی ترامپ
دولت ترامپ در ابتدا عزم خود را برای بر بازصنعتی‌شدن و رفاه مولد تأکید کرد. اما حملهٔ بعدی به ایران همه‌چیز را تغییر داد؛ ترامپ بر پیروزی نظامی سریع شرط بست و در جنگی گیر افتاد که منابع سیاسی و اقتصادی دولت را بلعید. بحران انرژی، استقراض بیشتر و دخالت‌های پولی، دستور کار بازصنعتی‌شدن را از مسیر خارج کرد.
⚠️ رکود تورمی در راه است
حتی دسترسی دوباره به انرژی روسیه هم وخامت زیربنایی اقتصاد اروپا را معکوس نمی‌کند. هزینه‌های عمومی، بدهی انباشته و افزایش هزینهٔ استقراض ساختاری ناپایدار ساخته‌اند. اروپا یا با رکود کاهشی روبه‌روست یا با رکود تورمی — و احتمال دومی بسیار بیشتر است. تولید راکد همراه با تورم شتابان، پس‌اندازها را نابود می‌کند، بازنشستگی‌ها را تضعیف می‌سازد و سطح زندگی را پایین می‌آورد. دولت‌ها احتمالاً بانک‌ها را با انبساط پولی محافظت می‌کنند و هم‌زمان ریاضت را بر شهروندان عادی تحمیل و بودجهٔ بهداشت، آموزش و خدمات اجتماعی را می‌بُرند.