سخن روز شماره ۵۷/۹۸
۱۶ آذر ۱۳۹۸ـ ۷ دسامبر

اگر بپرسیم چه آموزش مشترکی می‌توان از کشتار در ایران و کودتا در بولیوی بیرون کشید، پاسخ چنین است:

«دشمن طبقاتی همیشه به یورش دست می زند، زیرا آزادی و استقلال و حق تعیین سرنوشت مردم» را قبول ندارد.

 این شناخت را باید از تجربه‌های گذشته به دست آورده باشیم: اصلِ حتمی آن است که «آن ها به ما یورش خواهند برد»!

این نکته را باید از ابتدا بدانیم، تا بتوانیم در برابر این ضربات مقاومت کنیم!

این آموزش در برابر نیروهای ترقی خواه قرار دارد: «نیروهای ارتجاعی هیچ گاه صحنه را بدون مقاومت ترک نخواهند نمود»! از این رو «درختی که تو می کاری باید بتواند ریشه‌های تنومند و عمیقی بیابد تا بتواند میوه و ثمره مورد انتظار را ببار آورد.» (آلواره گارسیا لینار در ماه آوریل 2019 و پیش از کودتا در بولیوی علیه اوا مورالس- جهان جوان).

نظریه پرداز آمریکا لاتینی در آغاز گفتگو، این پرسش استعاره گونه را مطرح می کند: «چه کسی گناهکار است»؟ او این پرسش را با این مثال مطرح می سازد: سنگی به شیشه می‌خورد و شیشه می شکند. گناه از کیست؟ از سنگ است و یا از شیشه که توان مقاومت در برابر ضربه را نداشت؟

این پرسش انتزاعی و فیلسوفانه که آلواره گارسیا لینار شش ماه پیش از کودتا در بولیوی و در ارتباط با موج یورش ارتجاعی در آمریکای جنوبی در گفتگوی خود با روزنامه جهان جوان مطرح می سازد، سویه ها متعددی داراست. یکی از آن‌ها عیان ساختن سرشت مفهوم ”آزادی لیبرالی” و ارزش ”قواعد بازی” مورد نظر آن در دمکراسی پارلمانی است. بررسی آن سویه مورد نظر در این سطور نیست. سویه دیگر که به مسئولیت و ”گناه” نیروی چپ و جریمه ای که او باید بپردازد مورد نظر این سطور است. جریمه ای که چپ باید برای کم کاری و ندانم کاری، برای سردرگمی خود در نبرد طبقاتی بپردازد. جریمه ای که تاوان آن را توده های مردم زحمتکش به دوشن می کشند!

هیچ راه فراری وجود ندارد، جز کوشش برای به ثمر رساندن نبرد طبقاتی در جامعه در خدمت حفظ منافع زحمتکشان!

نشان دادن این سویه مورد نظر در این سطور است!

همه ی نظریه پردازان و توصیف گران کشتار روزهای 25 تا 27 آبان امسال در ایران به درستی خامنه ای را عامل کشتار می نامند. کشتاری که تاکنون لااقل 206 کشته به جا گذاشته است که تنها در شهرک شهریار با بیش از 100 قربانی همراه است که اکثرشان با ضربه گلوله به سر به قتل رسیده اند.

همه ی نظریه پردازان به درستی خامنه ای را دستور دهنده قتل ها اعلام و محکوم می کنند. او خود نیز با ”سربلندی” به دستور خود اعتراف می کند. آن را با جسارت حرفه‌ای فردی که آگاهانه عمل می کند در صحبت‌هایش اعلام می کند. جسارتی که همزمان اعتراف نیز است به این امر که دیگر در متقاعد کردن مردم چیزی در چنته ندارد جز گلوله به سر آن ها. خامنه ای جایگاه برتر خود را در نبرد در سنگرِ در جریان در ایران باخته است. خشونت عصبی، ناشی از دیدن پایان خط است توسط ارتجاع غارتگر.

آنچه که بیان شد، یک سویه ی دیگر از مساله است و موضوع گفت و شنفت در این سطور نیست. موضوع اصلی، بررسی ”گناه” طیف نیروی چپ ایران است که جریمه آن را توده های زحمتکش می پردازند!

طیف چپ ایران به وظیفه ی خود در سال‌های گذشته آنچنان عمل نکرده است که شیشه از توانایی مقاومت لازم در برابر ضربه دشمن طبقاتی برخوردار باشد. در این باره به عزایم خوانی نباید نشست! باید از آن آموخت و صحنه ی نبرد را به  صحنه ی ایجاد زمینه ی مقاومت واقعی توده ها منتقل نمود.

باید با حربه هایی به نبرد پرداخت که طیف چپ ایران و در مرکز آن چپ انقلابی، حزب توده ایران باید برای نبرد طبقاتی در ایران در نظر بگیرد و آن را سازمان دهد. عنوان آن کوشش برای تجهیز و سازماندهی طبقه کارگر و دیگر زحمتکشان یدی و فکری به حاشیه رانده شده در ایران است. اما چگونه؟ با کدام اهرم و شیوه ی کارکرد؟

آن هنگام که حزب توده ایران به عنوان تنها نیروی چپ ایران که  بر وجود ساختار طبقاتی در جامعه باور دارد و به مواضع مارکسیست- لنینیستی در این زمینه  پایبند است، به صحنه ی اصلی نبرد که خود تعیین می‌کند (زنده یاد منوچهر بهزادی) بازگردد، زمینه ی اصلی تدارک مقاومت آبدیده ی توده های زحمت ایجاد می شود.

– بازگشت به صحنه ی سیاست مستقل طبقاتی حزب طبقه کارگر؛

– بازگشت به صحنه ی اصلی فعالیت خود؛

– بازگشت به صحنه ی مبارزه برای مضمون ترقی خواهانه نبرد طبقاتی.

در چنین شرایطی است که چپ سرگردان نیز از امکان بازبینی سیاست غیرطبقاتی خود برخوردار خواهد شد.

اعلامیه موسوی و کروبی در ارتباط با جنایات رژیم ولایی در کشتار مردم، در خدمت حذف دیکتاتوری برای حفظ و نجات نظام «اسلامی» است. حتی تأمین این حداقل نیز ممکن نخواهد شد، بدون طرح خواست حداکثر توده های زحمتکش برای گذار از نظام سرمایه داری وابسته. تن دادن به این حداقل توسط چپ که در شعار «جمهوری سکولار دمکراتیک» نمود یافته است، نیاموختن از تجربه ی نبرد طبقاتیِ در جریان در ایران و بولیوی است!

تنها با بازگشت به صحنه ی نبرد طبقاتی، بازگشت به شعار توده های زحمت، شعار ”نان، کار، مرگ بر خامنه ای”، که آن ها فریاد می‌زنند، جنبش رهایی بخش کنونی در ایران به جایگزین شایسته ای دست می‌یابد برای شعار انتزاعی ”آزادی” خواهی. تنها با بازگشت صریح و انقلابی به چنین موضع طبقاتی است که سایه ی منفی هیولای این پنداشت که بر نبرد طبقاتی در ایران سایه افکنده است به کنار خواهد رفت که گویا «اول توسعه ی سیاسی و بعد توسعه ی اقتصادی» (محمد خاتمی) راه خروج از تنگنای تاریخی در ایران است!

تنها با بازگشت صریح و انقلابی به چنین موضع طبقاتی است که دیگر شعار «جمهوری سکولار دمکراتیک» که برای توده های زحمت شعاری توخالی و درک نشده است، تنها اهرم مبارزه ی دمکراتیک- مدنی نخواهد بود. دیگر این شعار سد راه شناخت ضرورت شرکت در نبرد طبقاتی برای زحمتکشان یدی و فکری نخواهد بود! جایگزین شدن شعار مبارزه برای آزادی با شعار «نان، کار، مرگ بر خامنه ای» شعار جایگزینی قابل درک برای توده های زحمت است!

احیای اصل های ملی- دمکراتیک در قانون اساسی بیرون آمده از دل انقلاب بهمن بزرگ مردم میهن ما، خواست برنامه اقتصاد ملی مردمی و دمکراتیک و ضد امپریالیستی، خواست و شعارهایی هستند که می‌توانند حربه های لازم را برای تجهیز و سازماندهی توده ها زحمت تشکیل دهند!

طیف چپ ایران با پذیرش شعار انتزاعی ”آزادی” که درواقع پذیرش برنامه ی مدافعان سکولار رژیم حاکم و ساختار اقتصادی سرمایه داری مورد نظر آنان است که مدافعان مذهبی نظام نیز با آن همراه هستند – نگاه شود به دو اطلاعیه جسورانه موسوی و کروبی در ارتباط با کشتار اخیر و مقاله ی حسین یوسفی اشکوری در کلمه در توضیح درباره ی مضمون اعلامیه ها -، چپ ایران رابطه ی معنوی و کارکردی خود را با توده های زحمتکش میهن ما پاره نموده است.

باید از این ”گناه” عمده آموخت و به آن پایان داد که جریمه ی آن را توده های زحمتکش میهن ما می پردازند که زنان محروم ترین لایه آن و خلق های زیر فشار ساکن سرزمین تاریخی ایران محروم ترین گروه‌های آن هستند.

باید خواست و شعار پایان دادن به‌خصوصی سازی زندگی اجتماعی را به شعار اصلی برای تامین «نان، کار، مرگ بر خامنه ای» بدل نمود. شعاری که توده ها ی زحمتکش کارگر و فرهنگی و همه ی بازنشستگان و دیگر مبارزان آفرینده ی آن در «پراتیک انقلابی» خود در سال‌های اخیر هستند.

باید اقتصاد سیاسی ملی- دمکراتیک را به عنوان جایگزین برای اقتصاد سیاسی سرمایه داری وابسته مطرح ساخت و به خواست عمومی و سراسری بدل نمود. باید توضیح داد و تفهیم نمود که گرانی بنزین، و سرکوب و کشتار برای اِعمال آن یعنی همان اقتصاد سیاسی کنونی که به اقتصاد امپریالیستی وابسته است! 

سخن روز شماره ۵۷/۹۸
۱۴ آذر ۱۳۹۸ ۴ دسامبر

هنگامی که طبقات حاکم توانسته اند ایدئولوژی خود را به ایدئولوژی حاکم بدل سازند، خود را در شرایط امن احساس می کنند. در ایرانِ ج ا حاکمان توانسته اند ایدئولوژی فردگرایی را با مفهوم «امت» به ایدئولوژی حاکم بدل سازند.

گرچه همه ی گروه‌های طیف چپ ایران، ازجمله بخش چپ انقلابی مخالفان بی تردید ایدئولوژی طبقات حاکم با رنگ و بوی قهقرایی مذهب ارتجاعی دوران قبیله‌ای جامعه هستند، پذیرفته‌اند که ایدئولوژی فردگرایی- اتومیزاسیون جامعه، ایدئولوژی درست و واقعی بینانه ای است و «پلورالیسم» عین مضمون دمکراسی است، زیرا هر کس مجاز است «نظر» خود را دارا باشد.

بدین ترتیب هدف اصلی ایدئولوژی اسلام ارتجاعی برای القای «امت» به جای شهروند به ثمر رسیده است، حتی ناخواسته نزد طیف چپ ایران. برداشتی که ساختار و کارکرد طبقاتی را در جامعه نفی می کند. در این مورد اندیشه ی مذهب ارتجاعی و بخش عمده‌ای از طیف چپ ایران ناخواسته و ناآگاهانه به توافق رسیده اند. مشترکن به نفی طبقاتی بودن ساختار جامعه که در آن نبرد طبقاتی در جریان است، تن داده اند. این ایدئولوژی را پذیرفته اند.

این واقعیت قطعی است که چپ انقلابی علیه چنین برداشتی رزمیده است. ولی به علت تشتت در صفوف آن که ناشی از پذیرش همین ایدئولوژی حاکمان است، مبارزه علیه فردگرایی هنوز به ثمر لازم نرسیده است. ولی شرایط تغییر می کند. «پراتیک انقلابی» توده های زحمت راهگشا است. عنوان بازگشت نیروی کار و زحمت به صحنه ی اصلی نبرد طبقاتی در جامعه نشان امیدبخش این تغییرِ شرایط است.

تغییر شرایط را می‌توان در ایران با توجه به ـپراتیک انقلابی» توده های زحمت تشخیص داد. شعار «نان، کار، مرگ بر خامنه ای [پیش تر آزادی]» بیان تغییری است که پیامد ژرفش نبرد طبقاتی در جامعه است. آیا این شعار و این تغییر در طیف چپ ایران درک شده است؟ باید تردید داشت.

این تردید از این رو مستدل است، زیرا هنوز ضرورت بحث میان گردان های چپ پا نگرفته است. هر کدام بر روی موضع و نظر خود پای می فشارند. گرچه این مواضع و نظرها در کلیت خود یکسان هستند، برقراری بحث و همکاری پانمی گیرد. برای نمونه نگرانی وجود دارد که اگر نسبت به نظری که با آن توافق های بسیار نیز وجود دارد موضع گیری انتقادی و ابرازنظر تدقیقی- تصحیحی اتخاذ شود، می‌تواند آن  نظر را به «محور» رابطه تبدیل کند. و یا اگر درباره ی پیشنهاد جایگزین برای اقتصاد سیاسی حاکم، ابرازنظری مشخص انجام شود، به معنای عدول از اصلی است که عبارت است از «به نظر ما در شرایط کنونی مساله دمکراسی عمده است» و به آن خدشه ای وارد می‌شود – مضمون پاسخ رفیق محمد رضا شالگونی به پیشنهاد جایگزین اقتصاد ملی- دمکراتیک برای اقتصاد سیاسی حاکم که به سمیناری در کلن ارایه شد -.

نمونه ی دیگر نیز شایسته ی توجه است. رفیق عزیز بانو فروغ اسدپور در سخنان رمضمون خود در این سمینار و در نوشتارهایی دیگر، از یک سو نیازمندی چپ را برای پایبندی به برداشت ساختار طبقاتی در جامعه و به طبع آن وجود نبرد طبقاتی در جامعه را مورد تأیید قرار می دهد، ولی از سوی دیگر نمی‌تواند پا به صحنه ی بحث مشخص در این باره بگذارد. او که می‌پرسد اگر هم باید ساختار «هژمونیک» جامعه را نفی نمود – که به معنای نفی ساختار طبقاتی جامعه است -، از سوی دیگر هشدار می‌دهد که بالاخره باید وجود «دایره هایی را در ساختار جامعه» پذیرفت (نقل به مضمون).

فرار از بحث درباره ی برنامه حزب توده ایران نمونه ی دیگری در همین زمینه است. رفقای عزیزی به طور جدی برجسته می‌سازند که «برنامه حزب دو سال مورد بررسی قرار داشت و نسبت به آن، دو هزار ابرازنظر انجام شد»! بی توجه به آن که چنین شیوه ای به معنای بازگشت به ماتریالیسم فویرباخ است. در این شیوه کارکرد حزب طبقه ی کارگر ایران که ناشی از نیافتن دیالکتیک نبرد در داخل و خارج از کشور است، با حذف بحث درون حزبی، شیوه کارکرد حزب توده ایران از سطح دیالکتیک ماتریالیستی به سطح دیالکتیک قدیمی نزول می کند. در ماتریالیسم قدیمی بروز احساس و عاطفه ی انسانی در بحث‌ها کارکردی ندارد. این وجه عمده در نبرد طبقاتی «گم» می‌شود که مارکس در تزهای فویرباخ به عنون تفاوت میان دو براشت ماتریالیستی از واقعیت برجسته می کند. شیوه ی نظاره‌گر  ظاهربین جایگزین بحث درون حزبی می‌شود که در آن احساس و عاطفه ی انسان فعال و خلاق و جستجوگر انقلابی در نبرد طبقاتی نقش ایفا می‌کند که مارکس آن را در تز اول فویرباخ «پراتیک انقلابی» می نامد. شیوه ی بوروکراتیک، جایگزین شیوه ی انقلابی می شود.

بی تردید، آن طور که زنده یاد منوچهر بهزادی در مقاله ی صحنه ی مبارزه و شیوه ی مبارزه را حزب طبقه کارگر خود حزب باید انتخاب کند (مجله ی دنیا 4، تیرماه 1354) نیز برجسته می سازد، پاسخ به همه ی نکته‌های ذکر شده، برجسته ساختن و تعیین کننده ارزیابی نمودن پایبندی به سیاست مستقل طبقاتی حزب توده ایران، حزب طبقه کارگر ایران است به عنوان حربه ی اصلی در نبرد علیه هژمونی و سلطه ی ایدئولوژی طبقات حاکم.

بدون پایبندی به سیاست مستقل طبقاتی که مبتنی است بر تحلیل و ارزیابی ماتریالیسم تاریخی با شیوه ی ماتریالیسم دیالکتیکی، حزب طبقه کارگر و به طبع دیگر نیروهای طیف چپ ایران قادر نخواهند بود علیه سلطه ی هژمونی ایدئولوژی ارتجاعی حاکم نقش تعیین کننده را در مبارزات ایفا سازند. آن‌ها به تماشاگر صحنه پس از وقوع آن تبدیل می‌شوند که جز توصیف وضع کاری نمی‌تواند بکند. باید به اعلامیه ها در این زمینه مراجعه نمود تا درستی این برداشت بازشناخته شود. نه در نامه مردم، نه در حزب چپ ایران (فدائیان خلق)، نه در اعلامیه سازمان انقلابی کارگر (راه کارگر) می‌توان چیزی فراتر از توصیف ضع پس از وقوع آن یافت. توصیه برای مبارزه مسالمت آمیز و مدنی که خوشبختانه تنها در اعلامیه راه کارگر برجسته می شود، نشانی دیگر است از سردرگمی و ندانم کاری.

باید ساختار طبقاتی در جامعه را مورد تأیید قرار داد و سیاست مستقل طبقاتی حزب طبقه کارگر و دیگر گردان های طیف چپ ایران را بر پایه آن قرار داد، تا توانست از سردرگمی خارج شد و توانست در نبرد طبقاتی طبقاتی جاری نقشی تعیین کننده ایفا ساخت. نقشی که بدون یک جایگزین برای آنچه که نمی خواهیم، از صلابت و تونایی برای تجهیز و سازماندهی زحمتکشان برخوردار نخواهد شد. زحمتکشانی که در «چهار شهرستان – شهرری، شهریار، ساوجبلاغ و پاکدشت، قریب به سه میلیون نفر هستند».

باید به مبارزه ی طبقاتی بازگشت و با سازماندهی انقلابی و با استفاده از همه ی شیوه‌های ممکن به وظیفهی تاریخی علیه طبقات حاکم به نبرد پرداخت

سخن روز شماره ۵۶/۹۸
۱۲ آذر ۱۳۹۸ ۲ دسامبر

در آغاز با «نقل قول» موضع فردی که اندیشه‌اش باید موشکافی شود، بررسی شروع می شود. «سپس یک به یک موارد تحریف شده» در نقل قول «طرح» می‌شود و «نشان داده می‌شود که مضمون نقل قول – برخلاف ادعای آن – بازتاب واقعیت نیست».

روند شناخت از یک پدیده ی نو که در نقل پیش در ساده‌ترین شکل توصیف می شود، از چه ساختار و کارکرد دیالکتیکی برخوردار است؟ در سطور زیر کوشش می‌شود به دو پرسش درباره ی ساختار و کارکرد در هر پدیده از منظر اندیشه ی دیالکتیک ماتریالیستی پاسخ داده شود.

آغاز موقت

اندیشه ی دیالکتیکی در آغاز بررسی هر پدیده ی نو با این پرسش روبروست که بررسی را باید از کجا آغاز کند؟ از کلیت پدیده – که آن را نمی شناسد؟ – و یا از  جزها که در تقسیم پدیده با اسلوب منطق صوری در دسترس نخست قرار دارد؟ آغاز از جزها، آغازی درست است. ولی هم‌زمان باید هر آغازی را آغازی موقتی و گذار دانست، تا گرفتار مطلق گرایی در انتخاب این یا آن جز به عنوان جز “عمده“ و “تعیین کننده“ در پدیده نشد. زیرا تنها پس از بررسی همه ی جزءها و درک رابطه ی بهم تنیده آن‌ها و سوخت و ساز درونی و بیرونی آن‌ها می‌توان درباره ی جایگاه و وزن هر جز در کلیت پدیده ی نو و نشناخته آگاهی یافت.

در پایان این روند است که کلیت نو از انتزاعی «توخالی» (مارکس) به پدیده‌ای درک شده بدل می گردد. 

حرکت اندیشه ی پژوهشگر در پدیده ی نو

در بررسی دیالکتیکی به منظور دریافت مضمون کلیت یک پدیده – در مورد مشخص کنونی مضمون توده‌ای ستیزی -، لحظه‌ها و سویه های متفاوت تشکیل‌ دهنده ی کلیت، اجزای تشکیل دهنده ی آن از سه منظر مورد توجه قرار می گیرد.

۱- باید تضاد درونی در هر جز نشان داده شود؛ ۲- باید ریشه علّـی بود تضاد نشان داده شود؛ و ۳- باید جایگاه این تضاد در ساختار کلیت نشان داده شود.

با شناخت این سه نکته در هر جز تشکیل‌دهنده ی کلیت، رابطه درونی و تأثیر علّی جزها بر روی چگونگی روند ظهور و بودگی آن ها شناخته می شود، و نقش علّـی هر کدام در روند شدن همه ی جزها عیان می گردد. از این طریق، روند رشدِ بودگی و ریشه ی علّی تغییراتِ کلیتِ پدیده شفاف و قابل شناخت می گردد، مضمون پدیده درک می شود.

به سخنی دیگر، حرکت اندیشه ی پژوهشگر در جریان بررسی گام به گام و «یک به یک» جزها و در جریان شناخت تضادها و روند نفی در نفی تضادها در هر جز – تغییر ناشی از تأثیر شرایط – را در می‌یابد. اندیشه ی پژوهشگر پله به پله در ساختار پدیده جریان می‌یابد. با درک ریشه‌های علّی رشد و شدن کلیت پدیده که ریشه در تغییر جزءها دارد که زیر تأثیر روابط جزها و دادوستد خارجی آن‌ها با محیط پیرامون عملی می گردد، اندیشه ی پژوهشگر بهم تنیدگی و بهم پیوستگی ساختار پدیده را درمی یابد و آن را با انتزاع علمی در ذهن ترسیم می‌کند و در پایان با تعمیم بهم پیوستگی و بهم تنیدگی همه ی شناخت ها به مضمون پدیده دست می یابد.

در پایان چنین بررسیِ پژوهشگرانه، شناخت وحدت اسلوب بررسی دیالکتیکی با مضمون واقعیت خود می نماید و درک می شود. فردریش هگل در پرداختن اسلوب دیالکتیکی کشف شده توسط خود به چنین نتیجه‌گیری نایل شد، ولی همانطور که مارکس برجسته می سازد، درنیافت که با دستاورد خود به شیوه ی علمی بررسی به طور کلی دست یافته است.

اکنون می‌توان با مراجعه به دو مقاله ی روشنگرانه و افشاگرانه ای که در توده‌ای ها بازانتشار یافته (*)، سرشت و شیوه ی کارکرد توده‌ای ستیزان را دریافت. دو مقاله برای شناخت روند تحلیل بررسی بسیار آموزنده است.

در دو مقاله ی توده‌ای ستیزان در زیر چتر پرونده سازان – با افشای اندیشه و کارکرد بابابک امیر خسروی و در مقاله ی یک «پرسش اساسی» از ایرج مصداقی – روشنگری با نشان دادن نادرستکاری ایراج مصداقی به وظیفه‌ای که در مقابل خود نهاده دست می یابد.

همزمان بررسی با پایبندیِ سختگیرانه به اسلوب بررسی دیالکتیکی، این اسلوب را به طور شفاف ترسیم می‌کند و همچنین با توانایی چشمگیر مضمون توده‌ای ستیزی را نیز قابل شناخت می سازد. این شیوه را به عنوان ابزار دشمن طبقاتی برای پاره پاره کردن حزب طبقه کارگر ایران بر ملا می سازد. مقاله نشان می‌دهد که تشدید توده‌ای و کمونیست ستیزی محکی است برای شناختن ژرفش نبرد طبقاتی در ایران و جهان. ژرفشی که در مقاومت روزافزون توده های زحمتکش در برابر نظام سرمایه داری وابسته ایران و حاکمیت دیکتاتوری آن به اقتصاد جهانی امپریالیستی بروز می‌کند و نمایان تر می گردد.

وظیفه ی این سطور بازتاب مواضع روشنگرانه و افشاگرانه ی پژوهش انجام شده در این دو نوشتار نیست که خود وظیفه‌ای درخور است که در دو مقاله به بهترین وجه عملی شده است. وظیفه بهره گیری از شفافیت و برّایی کارکرد دیالکتیکی در این دو مقاله است که کمک است برای توضیح اسلوب دیالکتیکی بررسی به منظور دست یافتن به مضمون پدیده ی مورد بررسی.

بر این پایه، مطالعه ی مقاله های پیش گفته ی برای من به ویژه از این رو بسیار لذت بخش است، زیرا می‌توان هنگام مطالعه آن، روند علمی بررسی پژوهشگرانه ی مارکسیستی- توده‌ای را با شفافیت دنبال کرد و از آن آموخت.

 *  (https://tudehiha.org/fa/10678) و (https://tudehiha.org/fa/10685)

سخن روز شماره ۵۵/۹۸
۶ آذر ۱۳۹۸ ۲۷ نوامبر

مسئول بسیج و اکنون فرمانده سپاه در سخنانی که در نشریات انتشار یافت، اعتراض ها و تظاهرات آبان ۱۳۹۸ توده های مردم را «جنگ تمام‌عیار جهانی» نامید که علیه سلطه ی دیکتاتوری ولایی، شکل حاکمیت نظام سرمایه داری وابسته در ایرانِ ج ا، جریان دارد و او آن را با سرکوب و کشتار یورش کنندگان به ساختار امنیتی و استثمارگر حاکم پایان یافته می پندارد. فرمانده سپاه می پندارد که جنگ طبقاتی حاکمان را علیه طبقات محکوم با کشتار بیش از ۱۴۳ یورشگر جان به لب رسیده به سود حاکمان به پایان رسانده است.

وظیفه ی این سطور بررسی بی‌پایه اساس بودن این سخنان و این پنداشت برای پایان «غائله» نیست که او ذکر نمود. به آن در نوشتارهای دیگر پرداخته شده است. وظیفه ی این سطور جلب توجه است به وضع روحی حاکم بر نظام دیکتاتوری و نتیجه‌گیری از آن برای مبارزات آینده توده های زحمتکش و محروم میهن ما.

دیکتاتوری ولایی و طبقات حاکم از «جنگ تمام عیار جهانی» علیه خود سخن می گویند. چنین برداشتی از نظر روحی و پسیکولوژی اجتماعی نمی‌تواند هیچ معنای دیگری داشته باشد که آن‌ها خود را با خطری کشنده و قدرتمند روبرو می بینند. آن ها از روی ناچاری مجبورند خطری را که از سوی توده های مردم علیه بود و هستی سیاه آن‌ها متوجه است و آن‌ها آن را احساس و درک می کنند، «جنگ جهانی» بنامند تا بتوانند همه ی نیروی ممکن خود را در نبرد طبقاتی از بالا برای مقابله با آن تجهیز کنند. تظاهر وحدت نظر میان همه ی جناح های حاکمیت که در عقب نشینی برخی از نمایندگان مجلس از مواضع خود بروز کرد، وحدت حاکمان را برملا ساخت و آن را به رخ مردم کشید.

به سخنی دیگر، حاکمان خطر مقاومت طبقات محروم را جدی می گیرند. ولی نه برای تن دادن به خواست های قانونی و انسانی آن ها. مصمم بودن آن‌ها برای برخورد بی مهابا و بدون هر مرز اخلاقی و انسانی و قانونی نشان دریافت خطر مبارزه ی توده های مردم و ژرفش نبرد طبقاتی در جامعه است.

حاکمیت استبدادی سرمایه در جمهور اسلامی با قطع اینترنت و از کار انداختن کارکرد سراسری «رسانه ها جمعی» درعین حال باد را از بادبان تبلیغات برای «مبارزات مدنی» به مثابه تنها شکل مبارزاتی خارج ساخت. این گام ارتجاع نشان داد که نظراتی که می پندارد مبارزات مدنی جایگزین نبرد طبقاتی شده است، نادرست است و با واقعیت کارکرد طبقاتی حاکمان هم خوانی ندارد. حاکمان اقدام تبهکارانه را علیه توده ها از آن رو که منافع طبقاتی آن‌ها را به خطر می اندازد، در سطح برداشت «جنگ جهانی» ارزیابی می‌کنند و متناسب با آن به یورش به مبارزان می پردازند.

چنین شناخت واقعی از وضع روحی و پسیکلوژی اجتماعی طبقات حاکم از این رو ضروری است که مبارزان را از طبقات زیر فشار و محروم به انجام تدارکاتی متناسب با آن وا می دارد. آنانی که ضرورت تدارک متناسب را نفی می‌کنند و یا غیرضروری می پندارند و بر ادامه تنها «مبارزه ی مدنی» پای می فشارند، یا بی خبران و یا عوامل دشمن طبقاتی هستند.

حاکمیت در پیشبرد منافع طبقاتی خود دچار سوتفاهم نیست و لذا مقابله با آن محتاج به سازمان یافتگی بیش تر و چهار چوب عمل‌کرد مبارزاتی بیش تر است. باید واکنش‌های قابل فهم توده ها را در شرایط نامتناسب توازن نیرو جدی گرفت و آن را به عنوان تکانه برای سازماندهی تجربه شده ی مبارزه ی طبقاتی درک نمود.

مبارزات مدنی، مبارزات دمکراتیک در جامعه هستند برای تغییرات به سود بهبود شرایط زندگی و هستی توده های مردم. پایبندی و عمل پیگیر در مبارزات مدنی- دمکراتیک در تمام سطوح متنوع و ممکن در نبرد طبقاتی در جامعه از این رو ضروری است که در جریان پیگیری در مبارزات دمکراتیک، سرشت رهایی بخش آن ها خود می نماید. این سرشت از این طریق خود می نماید که نشان می‌دهد که به منظور دسترسی به هدف‌های دمکراتیک- مدنی باید از چارچوب شرایط حاکم سرمایه داری وابسته ی کنونی در ایران گذشت.

توده های میلیونی در جریان مبارزات دمکراتیک- مدنی برای خواست های مطالباتی بهبود شرایط زندگی خود درمی یابند که باید از شرایطی گذشت که دیکتاتوری ولایی ابزار حفظ آن همانقدر است، که برداشت «جنگ جهانی» نزد طبقات حاکم، ابزار کارکرد متناسب طبقات سرمایه دار وابسته به اقتصاد جهانی امپریالیستی را برای حفظ آن شرایط تشکیل می‌دهد. حفظ شرایط حاکم در دفاع از منافع طبقاتی خود در برابر یورش زحمتکشان به منظور سلب مالکیت از سلب مالکیت کنندگان.

با چنین ارزیابی از نبرد طبقاتی در ایران است که زحمتکشان به لزوم تدارک متناسب برای گذار از شرایط حاکم در ایران دست می یابند. تدارک متناسب که نمی‌تواند تنها یک سخن توخالی باقی بماند! باید مضمون آن برای توده ها روشن و شفاف باشد تا بتوانند گام به گام به ایجاد شرایط برپایی تدارک متناسب بپردازند و آن را ایجاد کنند.

به سخنی دیگر زحمتکشان یدی و فکری و دیگر نیروهای مبارز مانند زنان، جوانان، بازنشستگان و دیگر لایه‌های زیر فشار طبقات حاکم در جریان ایجاد شرایط تدارک متناسب برای مقابله با یورش ددمنشانه دشمن طبقاتی بر لزوم تجهیز و سازماندهی نیروهای خود پی می‌برند. آن ها با تجربه ی روزانه خود و در نبردهای موضعی و متناوب پی می‌برند که باید ضمن بهره گرفتن از امکان ها جدید ارتباطی در مبارزات جاری در دوران های صلح نسبی در جامعه، از سازمان های آهنین و آبدیده شده ی طبقاتی نیز برخوردار شوند. باید همه ی تخم مرغ ها را در یک سبد نگذارند و کار دشمن را با قطع اینترنت آسان نسازند.

زحمتکشان در تجربه روزانه خود و با نگاه هوشمندانه به مبارزات جاری در کشورهای دیگر و نتایج آن ها درمی یابند که مبارزه با دیکتاتوری بدون مبارزه برای برقراری جایگزینی که باید در جامعه برقرار گردد پس از تصاحب قدرت سیاسی و حذف دیکتاتوری، از تدارک متناسب برای مبارزه در نبرد طبقاتی در جامعه ایرانی برخوردار نیست.

طرح پرسش «چگونه می‌خواهیم زندگی کنیم» هم اکنون، عمده ترین پرسش برای تدارک متناسب شرایط نبرد کنونی و نو و بازسازی جامعه ی شکوفای ایرانی آینده است که در آن هر فرد و هر خلقی بتواند در آزادی و در عدالت نسبی رشد یابنده اجتماعی زندگی کند.

به نظر حزب توده ایران چنین جایگزینی در شرایط کنونی نبرد رهایی بخش طبقاتی در ایران برنامه اقتصاد سیاسی ملی- دمکراتیک است که درباره ی آن در نوشتارهای دیگر سخن رفته و همچنان به آن پرداخته خواهد شد.

سخن روز شماره ۵۳/۹۹
۲ آذر ۱۳۹۸– ۲۳ نوامبر

صدای تبلیغات چی های ارتجاع حاکم در ایران از شرکت وسیع زنان در اعتراض های کنونی در ایران بلند شده است. دست یاران دیکتاتوری می کوشند با نسخه از پیش ساخته شده ی خود، این پدیده را هم به اصطلاح توضیح دهند و آن را نشان نفوذ عنصر خارجی در اعتراض ها و تظاهرات انقلابی آبان ماه ۱۳۹۸ در ایران اعلام کنند.

علت واقعی این پدیده چیست؟ چگونه می‌توان این پدیده را از انتزاع توخالی و درک نشده به شناختی درک شده از شرایطی که زیر تأثیر آن، زنان که محروم ترین لایه ی زحمتکشان را در ایران تشکیل می دهند، به عنصر انقلابی و تکانه حرکت اجتماعی بدل می شوند؟

اهمیت این شناخت و درک شرایط تولید کننده ی پدیده تحرک چشمگیر زنان برای بیرون کشیدن وظایف مبارزاتی پراهمیت است.

می‌دانیم که جنبش اعتراضی و اعتصابی کارگری در چند سال اخیر برای دستیابی به دستمزد عقب افتاده خود راهگشای نبردی عمومی برای مطالبات قانونی لایه‌های متفاوت زحمتکشان شد. دیگر تنها کارگران هفت تپه، نپکو، و .. مراکز دیگر تنها نیستند. بازنشستگان که سرمایه های آن‌ها به تاراج رفته است و اکنون در دوران سالمندی با پدیده ی فقر روبرو هستند، معلمان و دیگر لایه‌های زیر فشار اقتصادی، با انواع ابتکارها در مبارزات مطالباتی- دمکراتیک توده های زحمتکش شرکت دارند. زنان در همه ی این بخش‌های زحمتکش اجتماعی محروم ترین گروه هستند که زیر فشار مضاعف نیز قرار دارد.

در چنین شرایطی است که جنبش انقلابی در جهت سراسری شدن در کشور رشد می کند. تمرین‌های مداوم و نوبتی برای تغییر انقلابی شرایط سلطه ی ارتجاع حاکم گام های خود را در پدیده‌های متفاوت نشان می‌دهد که یکی از آن‌ها وسعت و برّایی حرکت انقلابی زنان است. آن را باید بخشی از جنبش کارگران و دیگر زحمتکشان یدی و فکری در این مرحله ی انقلابی ارزیابی نمود و از آن به دفاع برخاست.

لایه‌های دیگر مانند دانشجویان که زیر فشار و کنترل امنیتی شدید ارتجاع قرار دارند نیز در مبارزات کنونی نقش بزرگی ایفا می کنند. تظاهرات در دانشگاه تهران که با دستگیری چندین ده نفر همراه بود، نشان مبارزه آنان و نگرانی ارتجاع از اضافه شدن این نیروی فعال اجتماعی به نبرد طبقاتی جاری در ایران است.

به سخنی دیگر مبارزاتِ مطالباتی- دمکراتیک در روندی مصمم و هدفمند به طور پیگیر در سطح و در عمق توسعه می‌یابد و نقش و سرشت رهایی بخش خود را به نمایش می گذارد. مبارزات دمکراتیک- مدنی هر روز بیش تر تجربه می‌آموزد و با شناخت نقاط ضعف و قدرت خود و دشمن طبقاتی به تجهیز و سازماندهی خود می پردازد برای خروج و برش انقلابی از کلیت نظام حاکم. روندی که از یک سو علیه دیکتاتوری ولایی و با مضمون خواست های اقتصادی- اجتماعی از سوی دیگر علیه نظام سرمایه داری وابسته ی کنونی در ایران به پیش می‌رود و تعمیق می یابد.

مبارزه برای آزادی زندانیان سیاسی و همچنین مبارزه برای رهایی از برنامه ی اقتصادی ریاضت اقتصادی در نبرد طبقاتی ژرفش شونده در ایران به وحدت می رسند. توده های میلیونی هر روز بیش تر درمی یابند که دیکتاتوری ولایی ابزار تحمیل و اجرای برنامه دیکته شده تسط امپریالیسم است.

گران کردن قیمت بنزین یکی از راهکارهای دیکته شده توسط صندوق بین‌المللی پول است که تحت عنوان «کوچک کردن دولت» عملی می‌گردد. مضمون این راهکار حذف روزافزون وظایف دولت در تأمین نیازهای اجتماعی است. «حکم حکومتی» خامنه ای در اجرای گرانی قیمت بنزین که «در توافق نظر با هر سه» ارگان حاکمیتی، دولت، مجلس و دستگاه قضایی اعلام و اجرا شد، نشان وحدت کلیت نظام سرمایه داری وابسته به اقتصاد جهانی امپریالیستی در ایرانِ جمهوری اسلامی است.

برنامه امپریالیستی خصوصی سازی زندگی اجتماعی و تاراج هستی توده های میلیونی مردم مضمون این وابستگی نواستعماری ایران به امپریالیسم جهانی را تشکیل می دهد. این وابستگی نواستعماری، ریشه ی تأثیر «تحریم» ها را تشکیل می دهد. این وابستگی نواستعماری ابزار امپریالیسم آمریکا و ترامپ است برای خروج یک‌طرفه از برجام.

هر روز بیش تر فقدان حضور اندیشه ی انقلابی چپ به چشم می‌خورد برای ارایه ی برنامه ی جایگزین در برابر برنامه ی امپریالیستی. ارایه برنامه اقتصاد سیاسی ملی- دمکراتیک در برابر برنامه ضد مردمی و ضد ملی نئولیبرال که می تواند به عنوان پرچم مبارزه توده های زحمتکش نقش تعیین کننده در ژرفش هدفمند نبرد طبقاتی و انقلابی کنونی ایفا سازد.

فقدان حضور اندیشه ی انقلابی چپ در نبرد کنونی خطر کودتای ناپلئونی و همچنین کشانده شدن جنبش انقلابی به بی راهه ی دشمنان رنگارنگ راستگرای خلق را افزایش می دهد. مسئولیت چپ انقلابی هر روز سنگین‌تر می شود.

سخن روز شماره ۵۲/۹۹
۲۹ آبان ۱۳۹۸– ۲۱ نوامبر

از اطلاعات محدودی که از ایران در رسانه‌های خارج از کشور مطرح می شود، می‌توان کوشش برای شناخت نسبی از روند مبارزاتی را عملی ساخت تا شاید کمک باشد برای شفاف‌تر شدن سویه های متفاوت جنبش انقلابی کنونی در ایران. به سخنی دیگر، ارزیابی از روند انقلابی در ایران و تئوریزه کردن آن کمک است برای دریافت سرشت عمده ی مبارزات کنونی. شناخت شفاف تر از سرشت خیزش مردمی کمک است برای شناخت هدف‌های قابل دسترسی در مرحله ی کنونی.

این سرشت، هدف ضد دیکتاتوری را دنبال می کند، بدون آنکه دسترسی به این هدف را گام نخست قابل دسترسی ارزیابی کند. مبارزان احتمالاً امکان پایان سلطه ی ارتجاع را در این مرحله نمی بینند. درواقع هم ارتجاع هنوز از امکان ها بسیار بیش تری برای سرکوب جنبش برخوردار است.

جنبش و خیزش انقلابی نیز هنوز به استحکام درونی لازم و تجربه اندوزی کافی در روند انقلابی کنونی دست نیافته است. امکان ها و خطرها را درنیافته است. در جنگ و گریزهای کنونی، شرایط در هر دو سوی نبرد به سود انقلاب مردم تغییر می کند. ضعف و بحران حاکم بر حاکمیت و استحکام نبرد انقلابی رشد می کند. این یک روند قانونمند است.

شعار آزادی زندانیان سیاسی که در دوران انقلاب بهمن ۵۷ یکی از عمده ترین شعارهای روز مبارزه علیه دیکتاتوری بود، اکنون از پررنگی لازم برخوردار نیست. خواست آزادی زندانیان در حصر خانگی تاکنون سهم و نقش چشمگیری در شعارها نداشته است. از این رو می‌تواند طرح شعار آزادی زندانیان سیاسی و کشاندن مبارزات به سوی اوین و دیگر زندان ها در کشور، کمک به جهت گیری مبارزات ضد دیکتاتوری باشد. جهت گیری ای که به تغییر تناسب نیرو در مبارزات کنونی کمک می کند.

اطلاعات تاکنون نشان آن است که خواست های اقتصادی در مرکز انگیزه ی مبارزات قرار دارد. امری که قابل فهم است زیرا با واقعیت هستی سخت اقتصادی مردم در ایران در هماهنگی قرار دارد.

ولی مبارزات برای هدف‌های اقتصادی می‌تواند در مانور احتمالی حاکمیت و با پس گرفتن گرانی اعلام شده، با شادی درباره ی دسترسی به هدف مبارزه، به خاموشی بگراید. از این روست که می‌توان با توضیح و نشان دادن راهکار های مناسب در جهت بسط خواست های اقتصادی برای هدف‌های والاتر کوشید.

هدفی که می‌تواند با طرح خواست پایان دادن به اِعمال اقتصاد سیاسی نئولیبرال با برنامه‌های ضد مردمی و ضد ملی خصوصی سازی و آزاد سازی اقتصادی، جهت گیری مبارزات را به سوی تغییرات بنیادین اقتصادی به هدف قابل دسترسی برای توده های مردم بدل سازد.

لغو حکم حکومتی غیرقانونی علی خامنه ای درباره ی نقض اصل های اقتصادی ۴۳ و ۴۴ در قانون اساسی می‌تواند کمک باشد برای ارایه راهکار قابل دسترسی برای مبارزات کنونی. راهکاری که خطر پس گرفتن گرانی را برای ادامه ی مبارزه بی اثر می سازد. خواستی که می‌تواند تأیید بخش‌هایی از پیرامون حاکمیت را هم به دنبال داشته باشد.

بی تردید یافتن یک جایگزین اقتصادی- اجتماعی به عنوان هدف مبارزات کنونی قادر خواهد بود، کمک باشد برای مبارزان تا بتوانند شعارهای مبارزاتی را با ابتکارهای خلاقانه مطرح سازند. نبرد ضد دیکتاتوری و نبرد برای بهبود شرایط هستی اقتصادی توده های مردم را تلفیق کرده وبه خواست سراسری و عمومی بدل سازند.

بدون تردید شعار آزادی زندانیان سیاسی و پایان ریاضت اقتصادی می‌تواند در چارچوب سرشت کنونی مبارزات انقلابی گامی به جلو ارزیابی گردد. باید این دو خواست را به خواست عمومی و سراسری بدل نمود.