بودجه ۱۴۰۶ در بن‌بست

📉
🔍 چارچوب نقد
گفت‌وگوی اقتصادآنلاین با وحید شهری، بودجه ۱۴۰۶ را در چارچوبی تکنوکراتیک تحلیل می‌کند: تورم ۹۰ تا ۱۰۰ درصد، رشد منفی ۶ درصد، نقدینگی ۲۴ تا ۲۵ هزار همت و دلار ۲۵۰ هزار تومانی. اما این چارچوب، بحران را به «ناترازی» و «انضباط مالی» تقلیل می‌دهد و از پرسش اصلی می‌گریزد: بودجه، عرصه نبرد طبقاتی بر سر تولید و توزیع مازاد است.
🏭 انقباض بر دوش کارگران
شقاقی شهری «انقباض بودجه» را با «کاهش هزینه‌های جاری» و «حفاظت از اعتبارات عمرانی» توصیه می‌کند. اما در منطق سرمایه، هزینه‌های جاری یعنی دستمزد کارکنان دولت، بازنشستگان و خدمات عمومی.
💰 مالیات ابزار طبقاتی
او اتکای ۸۰ درصدی بودجه به مالیات را هدف می‌گذارد، اما هم‌زمان هشدار می‌دهد که «افزایش نرخ مالیات در رکود، فشار را بر بنگاه‌های رسمی بیشتر می‌کند». دولت برای جبران کاهش درآمد نفتی به مالیات نیاز دارد، اما حریف سرمایه خصوصی نمی شود. راه‌حل او «اصلاح معافیت‌های رانتی» و «مقابله با فرار مالیاتی» است.
از آنجایی که سرمایه رانتی نفوذ سیاسی دارد، سرمایه رسمی باید بار اصلی مالیاتی را بر دوش کشد. ولی سرمایه رسمی این بار را نمی‌پذیرد، چون قدرت چانه‌زنی کارگر نزدیک صفر است آن را به عقب منتقل می‌کند: با فشار بر دستمزد، تعدیل نیرو و کاهش مزایا.
📈 افزایش حقوق
شقاقی شهری افزایش پلکانی ۳۵ درصدی حقوق را «ضروری» می‌داند اما اگر از چاپ پول تأمین شود «تورم‌زا» می‌خواند. این استدلال، تورم را به گردش پول فرو می‌کاهد. افزایش دستمزد اگر از محل کاهش سود سرمایه تأمین شود، تورم‌زا نیست؛ آنچه تورم‌زاست، تداوم بازتولید سرمایه بر پایه استثمار و کسری بودجه ناشی از فرار سرمایه از مالیات است.
🌍 تحریم به مثابه پرده
او بحران را به «محاصره هوایی، دریایی و زمینی» نسبت می‌دهد. تحریم واقعی است، اما کارکرد ایدئولوژیک آن، پنهان‌سازی بحران درونی شیوه تولید است.