روبای پیر، امپریالیسم بریتانیا در رویای بریتانیای کبیر شدن

بریتانیا و موریس توافقنامه‌ای برای انتقال حاکمیت مجمع‌الجزایر چاگوس در اقیانوس هند به موریس امضا کرده‌اند. طبق این توافق، لندن کنترل خود بر این مجمع‌الجزایر – که میزبان یک پایگاه نظامی مشترک آمریکا و بریتانیاست – را واگذار می‌کند، اما تحت یک اجاره ۹۹ ساله، اختیار بزرگ‌ترین جزیره آن، دیه‌گو گارسیا، را حفظ خواهد کرد. 

این تصمیم پس از سال‌ها مذاکره و تحت فشارهای بین‌المللی گرفته شد. دیه‌گو گارسیا که در سال ۱۵۱۲ توسط واسکو دا گاما کشف شد، ابتدا تحت کنترل فرانسه بود و پس از جنگ‌های ناپلئونی به بریتانیا واگذار شد. در سال ۱۹۶۵، لندن این جزایر را از موریس جدا کرد و آن را به قلمرو بریتانیایی اقیانوس هند تبدیل نمود. 

در سال ۱۹۶۶، بریتانیا دیه‌گو گارسیا را به آمریکا اجاره داد و ساکنان بومی آن را با زور اخراج کردند تا پایگاه نظامی ساخته شود. این پایگاه که امروزه حدود ۴۰۰۰ پرسنل نظامی و غیرنظامی آمریکایی و بریتانیایی دارد، نقش کلیدی در عملیات‌های نظامی غرب از جمله جنگ عراق و افغانستان ایفا کرده است. 

اگرچه بریتانیا رسماً حاکمیت چاگوس را به موریس بازمی‌گرداند، اما کنترل نظامی دیه‌گو گارسیا را حفظ می‌کند. این توافق نشان می‌دهد که قدرت‌های غربی به‌رغم شعارهای استعمارزدایی، همچنان به دنبال حفظ نفوذ خود در مناطق استراتژیک هستند. 

آمریکا اخیراً بمب‌افکن‌های استراتژیک B-2 را در این پایگاه مستقر کرده که گمانه‌زنی‌ها درباره امکان استفاده از آن‌ها برای حمله به ایران را افزایش داده است. از سوی دیگر، این توافق خشم آرژانتین را برانگیخته که خواهان بازپس‌گیری جزایر فالکلند از بریتانیاست. 

ماجرای چاگوس نمونه بارز استعمار نو است؛ جایی که به بهانه «امنیت جهانی»، حقوق بومیان نادیده گرفته می‌شود و قدرت‌های بزرگ همچنان بر منابع استراتژیک جهان مسلط هستند. تا زمانی که این رویکرد ادامه دارد، استعمارزدایی واقعی تنها یک رویا خواهد بود.