مولدسازی؛ نئولیبرالیسم رانتی در لباس نو

🏦
📜 دستور بالا
مولدسازی، به‌دستور آقای سید علی خامنه‌ای به اجرا درآمد — برنامه‌ای که نه برای تولید، بلکه برای فروش دارایی‌های ملی طراحی شده است. دولت از انجام هر کار مفیدی ناتوان است، اما برای عمیق‌کردن اقتصاد نئولیبرالیستی رانتی همیشه وقت دارد و خوب برنامه‌ریزی و اجرا می‌کند.
🏗️ فاز جدید: توکن‌سازی املاک
احسان عسکری، مدیرعامل سازمان جمع‌آوری و فروش اموال تملیکی، از ورود مولدسازی به فاز جدید خبر داد: توکن‌سازی املاک دولت، صندوق‌های املاک و مستغلات، فروش دارایی‌ها از طریق ابزارهای نوین و قراردادهای مشارکتی.
💰 صندوق مولدسازی
وزارت اقتصاد در حال طراحی صندوقی است که دارایی‌های مازاد دستگاه‌های مختلف را در یک مجموعه منسجم جمع کند و از طریق صندوق‌های املاک و ابزارهای بازار سرمایه، به منابع مالی تبدیل کند. هدف: «ایجاد ارزش افزوده از دارایی‌های دولت» — که در عمل یعنی فروش سرمایهٔ ملی. اختیارات استانداران در حوزهٔ مولدسازی افزایش می‌یابد تا «فرآیند تصمیم‌گیری و اجرا سریع‌تر» شود.
🔍 نکته
مولدسازی در ایران نه «آزادسازی منابع» است و نه «توسعهٔ تولید»؛ فروش دارایی های ملی برای تأمین کسری بودجه است. نه تولید ثروت، بلکه توزیع و فروش آن.
در غرب، خصوصی سازی—به ویژه در بریتانیا تاچر—با یک روایت اقتصادی مشخص آغاز شد: واگذاری شرکتهای دولتی به بخش خصوصی با این استدلال که مالکیت خصوصی و رقابت بازار، بهره وری را افزایش میدهد و بار مالی دولت را کم میکند. اما حتی در همانجا هم نتایج متفاوت بود. پژوهشها نشان میدهد بسیاری از خصوصی سازیهای بریتانیا در دهه های ۱۹۸۰ و ۱۹۹۰ «ارزش خالص بخش عمومی را افزایش نداد» و در برخی موارد، دولتها عامدانه دارایی ها را زیر قیمت واقعی فروختند تا خریداران ضرر نکنند . فروش ۵۰ درصدی British Telecom به قیمتی «صرفاً ۳.۷ میلیارد پوند»، در حالی که سود سالانهٔ آن حدود ۲.۵ میلیارد پوند بود، نمونهای از همین زیرفروشی است .