وام ۲ میلیاردی؛ افسانهای برای پوشش واقعیت تورم مسکن
📉 وام ۲ میلیاردی، نه برای مسکن کارگران
گفتوگوی سمانه محرمی نمین، نایبرئیس مشاوران املاک، با خبرآنلاین ، روایتگر تقابل دو منطق متضاد است: از یکسو، «نیاز مصرفی» زوجهای جوان و کارگران، و از سوی دیگر، «منطق سوداگری» سرمایهگذاران خرد و کلان. توصیه به خرید مسکن «حتی با وام ۲ میلیاردی و اقساط ۴۰ میلیونی» در عمل، تنها قشر مرفهی را هدف میگیرد که توان تحمل تورم اقساط (۶ میلیارد تومان بازپرداخت) را دارد – یعنی همان طبقهای که از قبل صاحب سرمایه (طلا، ارز) است. مستأجر معمولی، نه توان دریافت این وام را دارد و نه قدرت بازپرداخت آن را.
💸 سازوکار پنهان انتقال هزینه
افزایش قیمت مصالح، عوارض شهرداری و مالیات، همگی بهعنوان «عوامل طبیعی» توجیه میشوند؛ اما در عمل، بار این افزایشها مستقیماً به دوش خریدار نهایی (طبقه کارگر و متوسط شهری) میافتد. سازنده (سرمایهدار خرد یا کلان) هرگز کاهش سود را نمیپذیرد و هزینههای تورمی را به قیمت فروش منتقل میکند. این همان سازوکار انباشت سرمایه از طریق گرانیسازی است.
💎 ایدئولوژی «خانه بهعنوان سرمایه»
تأکید بر اینکه مسکن «نیاز اولیه» است، در تناقض با توصیه به خرید برای «تبدیل به احسن» یا استفاده از سود طلا و ارز برای ارتقای ملک قرار دارد. این دوگانه، دقیقاً بازتاب کالاییشدگی کامل مسکن در نظام سرمایهداری وابسته است؛ جایی که سرپناه به ابزاری برای ذخیره ارزش تبدیل شده و نیاز زیستی، تابع منطق سوداگری میشود.
⚖️ رکود تورمی
بازار در «رکود تورمی» به سر میبرد؛ یعنی نه جنبش در قیمتها، نه رکود مطلق. این وضعیت برای سرمایهداران بزرگ قابل تحمل است (زیرا زمین و ملک، ارزش ذاتی خود را حفظ میکنند)، اما برای کارگر و مستأجر، به معنای فرسایش دائمی قدرت خرید و عقبافتادگی مزمن از حداقلهای زیستی است. پیشبینی «رونق بدون هیجان» نیز در واقع وعدهی تداوم همین وضعیتِ بهنفع سرمایه و بهزیان کار را میدهد.