هنر شاعرانهٔ فرهنگ انقلاب در کوبا

چاپ

🎭granma.cu
«اجازه دهید پیش از هر چیز بگویم که انقلاب از آزادی دفاع می‌کند، که انقلاب آزادی‌های فراوانی به کشور بخشیده است، که انقلاب ذاتاً نمی‌تواند دشمن آزادی باشد؛ و اگر کسی نگران است که انقلاب روح خلاق او را خفه خواهد کرد، این نگرانی بی‌جاست، این نگرانی هیچ دلیلی ندارد.»
📜 ۶۵ سالگی سخنرانی تاریخی فیدل
۶۵ سال پیش، در ۳۰ ژوئن ۱۹۶۱، فیدل کاسترو سخنرانی‌ای ایراد کرد که امروز به‌عنوان متن بنیان‌گذار سیاست فرهنگی انقلاب کوبا شناخته می‌شود. «سخنانی برای روشنفکران» در شرایطی شکل گرفت که انقلاب ماهیت سوسیالیستی خود را اعلام کرده بود، و بسیاری از هنرمندان از رویکردهای سخت‌گیرانهٔ رئالیسم سوسیالیستی هراس داشتند.
🎙️ فیدل؛ شنونده‌ای بی‌پایان
مونال، روشنفکر حاضر در آن نشست می‌گوید: «فیدل گوش می‌داد، ساعت‌ها بحث را تشویق می‌کرد و هیچ اندیشه‌ای را تحقیر یا قطع نمی‌نمود.» به‌گفتهٔ او، این سخنرانی نه تنها نقطهٔ عزیمتی برای فرهنگ کوبا بود، بلکه مرجعی جهانی در نسبتِ فرهنگ و جامعه در مسیر ساخت سوسیالیسم به‌شمار می‌رود.
🖌️ درون انقلاب، همه‌چیز؛ علیه انقلاب، هیچ‌چیز
شهره‌ترین بخش این سخنرانی، بیانیهٔ مشهور فیدل است: «درون انقلاب، همه‌چیز؛ علیه انقلاب، هیچ‌چیز. هیچ‌چیز علیه انقلاب، زیرا انقلاب نیز حقوق خود را دارد؛ و نخستین حق انقلاب، حقِ موجودیت است.»
📚 بیشتر فرهنگ، بیشتر هنر
فیدل در این سخنرانی تأکید کرد که انقلاب به‌معنای دقیقِ «بیشتر فرهنگ و بیشتر هنر» است و به‌جای سرکوبِ خلاقیت، باید زمینه‌های شکوفایی آن را فراهم آورد. او مبارزه با نادانی را یکی از آرمان‌های اصلی انقلاب برشمرد.
🌟 رویکردی بی‌نظیر در میان انقلاب‌ها
پریتو، رئیس خانهٔ قاره‌های آمریکا، این سخنرانی را نمادِ سیاستی فرهنگیِ گشوده، ضددگماتیک و بی‌نظیر در میان انقلاب‌های پیشین خواند. به‌گفتهٔ بارنت، شاعر آن دوران، این سخنرانی «بیانی شاعرانه از فرهنگ انقلاب» بود که کشور را به‌سوی نگاهی جامع، دموکراتیک و انقلابی به فرهنگ سوق داد.