🏭
سرمایهداری؛ وعدهٔ آزادی، واقعیتِ انحصار
سرمایهداری خود را منبع «آزادی» و «فرصت» معرفی میکند، اما از صبح تا شب، زندگی ما تحت سلطهٔ انحصارهاست. در سوپرمارکتها، ظاهراً انتخابهای بیشماری داریم، اما همهٔ برندها متعلق به چند شرکت غولپیکر هستند.
🥤 بازار انحصار
تنها سه شرکت (کوکاکولا، پپسیکو و کیورگ دکتر پپر) ۹۳٪ از فروش نوشابه در آمریکا را در اختیار دارند. در صنعت آبجو نیز سه شرکت سهچهارم بازار را تصاحب کردهاند. برای غلات صبحانه، سه غول ۷۳٪ بازار را کنترل میکنند.
یشتر خریدها با کارتهای مسترکارت یا ویزا پرداخت میشوند. سفرهای هوایی با بوئینگ یا ایرباس انجام میشوند. در آمریکا، ۸۶٪ هزینههای پنتاگون تنها به پنج تأمینکنندهٔ دفاعی اختصاص دارد.
مطالعات نشان میدهد که از دههٔ ۱۹۳۰، سهم ثروتِ ۱٪ شرکتهای برتر از ۷۰٪ به ۹۷٪ افزایش یافته است. این روند از دههٔ ۱۹۷۰ شتاب گرفته است.
بلکراک و وانگارد بهترتیب ۱۰.۱ و ۱۱.۶ تریلیون دلار دارایی مدیریت میکنند. این دو شرکت، جزو سه سهامدار بزرگ در تمام شرکتهای شاخص S&P 500 هستند.
تحقیقی در سال ۲۰۱۱ نشان داد که تنها ۱۴۷ شرکت از میان ۴۳۰۰۰ شرکت چندملیتی، ۴۰٪ از کل ثروت جهان را کنترل میکنند.
📦 انحصار در فناوری
گوگل ۹۰٪ جستجوهای اینترنتی را کنترل میکند. ۹۵٪ از سیستمعاملهای کامپیوترها متعلق به اندروید، ویندوز و مکاواس است. بیش از ۸۰٪ کتابهای الکترونیک از طریق آمازون فروخته میشود.
گوگل با خرید یوتیوب و دیپمایند، فیسبوک با خرید واتساپ و اینستاگرام، و مایکروسافت با خرید اکتیویژن و لینکدین، توانستند رقبا را حذف کنند.
⚡ انحصار؛ عامل بیثباتی
لنین تأکید کرد که انحصارها بهدلیل نبود فشار رقابتی، انگیزهٔ خود را برای نوآوری از دست میدهند و به سمتِ رکود و زوال حرکت میکنند.
🌟 سوسیالیسم؛ تنها راهِ پیش رو
انحصارها، نشانهی توسعهی نیروهای مولد و اجتماعیشدنِ تولید هستند. این پدیده، زمینههای مادیِ گذار به سوسیالیسم را فراهم کرده است.
دیدگاهتان را بنویسید