خطای استراتژیک در سایه اقتصاد رانتی و انگل‌وار

image_printچاپ

دکتر اقتصاد بهکیش به اقتصادنیوز
⚠️ اقتصاد ایران سال‌هاست بر پایه یک ساختار رانتی بنا شده؛ ساختاری که در آن درآمدهای نفتی و منابع خام، جایگزین تولید مولد و رقابت‌پذیر شده‌اند. نتیجه چه بوده؟ شکل‌گیری یک اقتصاد انگل‌وار که به‌جای خلق ارزش، به توزیع رانت، امتیاز و انحصار تکیه دارد..


👥 جوانان؛ قربانیان اصلی اقتصاد غیرمولد
بیشترین ناآرامی‌ها امروز در میان جوانان دیده می‌شود؛ همان نسلی که با بیکاری، تورم بالای ۴۰ درصد و فقدان چشم‌انداز روشن روبه‌روست. وقتی ۱۲ میلیون جوان نه شاغل‌اند و نه در حال تحصیل، یعنی سرمایه انسانی کشور در حال فرسایش است. اقتصاد رانتی فرصت را نه بر اساس شایستگی، بلکه بر اساس نزدیکی به منابع قدرت توزیع می‌کند؛ و این یعنی انسداد اجتماعی. وقتی «انتظار بهبود» از بین برود، اعتراض خیابانی جای آن را می‌گیرد. 🔥


🏭 تعطیلی کارخانه‌ها؛ نشانه اقتصاد انگل‌وار
کارخانه‌ها با ظرفیت نصف کار می‌کنند، سرمایه از کشور خارج می‌شود و تولیدکننده زیر فشار تحریم، کمبود مواد اولیه و بی‌ثباتی ارزی نفس می‌کشد. در اقتصادی که سود در واردات رانتی و سفته‌بازی است، نه در تولید، طبیعی است که صنعت قربانی شود. این همان پیامد اقتصاد غیرمولدی است که به‌جای حمایت از تولید، به توزیع رانت وابسته است.


💰 کسری بودجه و چرخه تورم
کسری بودجه سنگین، کاهش درآمدهای نفتی و نبود سرمایه‌گذاری، دولت را به سمت خلق پول و تورم بیشتر سوق می‌دهد. مردم هم با دیدن این چرخه معیوب، انتظارات تورمی خود را بالا می‌برند..


🌍 راه برون‌رفت؛ بازگشت به اقتصاد مولد
هیچ نظامی با اقتصاد ضعیف پایدار نمی‌ماند. عبور از اقتصاد رانتی به سمت اقتصاد مولد، تنها مسیر بازسازی سرمایه اجتماعی است. جامعه ایران آگاه و مطالبه‌گر است؛ نمی‌توان آن را با فقر مزمن ساکت نگه داشت. آینده از دل تولید، شفافیت و پایان اقتصاد انگل‌وار می‌گذرد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *