از کمونیسم جنگی تا نپ: چگونه لنین ماتریالیسم تاریخی را در عمل به کار بست؟

دهه‌ی نخست پس از انقلاب اکتبر ۱۹۱۷، دوران آزمونی سخت برای اندیشه‌ی مارکسیستی بود. لنین با درک این بحران، در ۱۹۲۱ سیاست نوین اقتصادی (نپ) را کلید زد—راهکاری نرمش پذیر برای نجات انقلاب از فروپاشی، با بازگشت به یک بازار چارچوب بندی شده، بدون فراموشی سوسیالیسم. انقلاب کارگری روسیه …

استانداردهای دوگانه غرب: وقتی حقوق بشر ابزار سیاست خارجی می‌شود

قطعنامه‌ی 77/214 درباره‌ی حقوق بشری و کنشهای فشارآور یک‌جانبه که در ۱۵ آذر ۱۴۰۱ در نشست همگانی سازمان ملل تصویب شد، می گوید که این‌گونه فشارها بازدارنده بزرگ در راه پیشرفت و پیاده سازی برنامه‌ی جهانی ۲۰۳۰ برای پیشرفت پایدارند. برنامه‌ی جهانی پیشرفت پایدار سازمان ملل در شهریور ۱۳۹۴ …

تحریم‌ها: جنگ خاموش امپریالیسم علیه ملت‌های آزاده

سال‌هاست که ایالات متحده، خود را نگهبان آزادی و فریادگر مردم‌سالاری می‌نمایاند. امریکا روبند خوش‌رنگ بر چهره‌ای زده است که در پس آن، باد شرقی نمی‌وزد و آفتاب عدالت نمی‌تابد. اما چه بسیار کشورهایی چون ونزوئلا، روسیه، ایران، و کوبای زخمی، که مزه تلخ شمشیر خاموش تحریم‌ها را چشیده‌اند. …

نقدی مارکسیستی بر دیدگاه فرانکفورت: از دیالکتیک نفی تا بن‌بست عملگرایی

مقاله ۱۷/۱۴۰۴۲۹ تیر ۱۴۰۴، ۲۰ جولای ۲۰۲۵ پیش‌گفتار دهه‌های ۶۰ و ۷۰ سده بیستم در اروپا، به‌ویژه در فرانسه و آلمان، سال‌های اوج جنبش دانشجویی و روشن‌اندیشی بودند. این جنبش خود را مستقل از نبرد طبقاتی در جامعه می‌پنداشت و برای خود هم چون «برگزیدگان» و «فرهیختگان» جامعه نقش …

اقتصاد ملی ضدامپریالیستی: تنها راه رهایی از چرخه وابستگی و دستیابی به عدالت اجتماعی

برپایی یک اقتصاد ملی و تولیدمحور، نه‌تنها بهترین راه رهایی از چرخه‌ی وابستگی امپریالیستی است، بلکه پیش‌شرطی بنیانی  برای دستیابی به عدالت اجتماعی، رشد پایدار و استقلال سیاسی نیز به شمار می‌آید. تجربه‌ی دهه‌های گذشته نشان داده است که نسخه‌های نئولیبرالی دستوری از سوی نهادهای جهانی امپریالیستی، نه تنها …

چرا برنامه‌های نئولیبرال همیشه به نفع کشورهای مرکز است؟

سیاست جهانی‌سازی امپریالیستی، برنامه ای یکسان برای کشورهای کانونی و پیرامونی بوده و همچنان است. بر پایهٔ این سیاست اقتصادی، برنامه هایی مانند کاستن از مالیات برای کنسرن‌ها، آزادی جابجایی سرمایه‌، کاهش پرداخت کنسرن‌ها و سرمایه‌داران به هزینه‌های خدمت‌های مردمی (پوشش بیماری، بی‌کاری و بازنشستگی)، افزایش زمان کار روزانه …

نظریه وابستگی و توسعه نابرابر: نقدی بر روابط مرکز-پیرامون در نظام سرمایه‌داری جهانی

نگرش وابستگی، در پاسخ به دیدگاه نوسازی و پیشرفت‌باوری لیبرال، در بستر ساختارگرایی آمریکای لاتین و از کار نظریه‌پردازانی چون سمیر امین پدید آمد. این دیدگاه بدرستی یادآوری میکند که ساختار سرمایه‌داری جهانی به‌گونه‌ای نابرابر سامان یافته است. بدینگونه،  کشورهای “کانون” (متروپول) با بهره‌گیری از چیرگی اقتصادی، صنعتی و …

اقتصاد ملی در برابر امپریالیسم: چرا خودکفایی تولیدی تنها راه رهایی کشورهای پیرامونی است؟

در دوره جهانی‌سازی، سیاست‌های اقتصادی دستوری از سوی نهادهای امپریالیستی چون صندوق بین‌المللی پول، بانک جهانی و سازمان بازرگانی جهانی، به الگویی برتر رشد اقتصادی در کشورهای جنوب جهان دگرگون شده‌اند. این سیاست‌ها، که در چارچوب نئولیبرالیسم جهانی پیاده می‌شوند، نه تنها پاسخی به نیازهای بومی این کشورها نمی‌دهند، …